W Wielkiej Brytanii rusza kontrola kryptowalut. HMRC wysłał 81 tys. ostrzeżeń do inwestorów

HMRC coraz uważniej sprawdza inwestorów w kryptowaluty w Wielkiej Brytanii. Błędy mogą oznaczać podatek, odsetki i wysokie kary.

Brytyjski urząd skarbowy wyraźnie zwiększył zainteresowanie osobami inwestującymi w kryptowaluty. W ciągu ostatniego roku HM Revenue and Customs (HMRC) wysłał ponad 81 tys. listów, e-maili i wiadomości tekstowych do osób, które mogły zapłacić zbyt niski podatek od transakcji na aktywach cyfrowych.

Skala działań jest znacznie większa niż jeszcze dwa lata temu. Z danych uzyskanych w ramach Freedom of Information przez firmę księgową UHY Hacker Young wynika, że liczba takich ostrzeżeń od 2024 roku niemal się potroiła.

Problem może dotyczyć również osób, które nigdy nie wypłaciły swoich pieniędzy z giełdy kryptowalut na konto bankowe. Jednym z najczęstszych błędów jest bowiem przekonanie, że obowiązek podatkowy powstaje dopiero w chwili zamiany kryptowaluty na funty.

HMRC stosuje jednak znacznie szersze zasady. Kryptowaluty są traktowane podatkowo podobnie do innych aktywów, takich jak akcje czy druga nieruchomość, a nie jak zwykła gotówka.

HMRC zwiększa kontrole inwestorów w kryptowaluty

Urzędnicy podejrzewają, że miliardy funtów zysków osiągniętych przez właścicieli kryptowalut od końca 2022 do końca 2025 roku, gdy aktywa cyfrowe osiągały rekordowe poziomy, mogły nie zostać prawidłowo opodatkowane.

Neela Chauhan, partner w UHY Hacker Young, zwraca uwagę, że organy podatkowe spodziewają się dużej skali unikania podatków wśród inwestorów w kryptowaluty.

Jej zdaniem część osób handlujących kryptowalutami jest młoda i wcześniej miała niewielki kontakt z HMRC. Z tego powodu mogą zakładać, że urząd skarbowy nie jest w stanie sprawdzić ich transakcji.

Oznacza to, że inwestor powinien ustalić wartość osiągniętego zysku w momencie przeprowadzenia takiej transakcji. Nie trzeba więc najpierw zamieniać Bitcoina, Ethereum czy innej kryptowaluty na funty, aby mogły pojawić się konsekwencje podatkowe.

Zdarzeniem podatkowym może być również wydanie kryptowaluty bezpośrednio na zakup towarów lub usług, jej sprzedaż za tradycyjną walutę, a także uzyskiwanie określonych nagród ze stakingu lub kopania kryptowalut.

Ile podatku można zapłacić od kryptowalut w Wielkiej Brytanii?

Roczna kwota wolna od tego podatku wynosi obecnie 3000 GBP i obejmuje łącznie podlegające tym zasadom aktywa danej osoby, a nie wyłącznie kryptowaluty.

Istotna jest również całkowita wartość przeprowadzonych transakcji. Według informacji przedstawionych w źródle, jeśli łączna wartość sprzedanych lub wymienionych w ciągu roku kryptowalut przekroczyła 50 tys. GBP, transakcje trzeba wykazać w Self Assessment nawet wtedy, gdy ostateczny zysk po wszystkich operacjach był niższy niż 3000 GBP.

Kary mogą sięgnąć 100 proc. niezapłaconego podatku

Według przedstawionych danych odsetki wynoszą obecnie 8 proc. Do tego mogą dojść kary uzależnione między innymi od powodów, dla których podatnik nie rozliczył się prawidłowo.

Jeszcze poważniejsze konsekwencje mogą dotyczyć nieujawnionych aktywów zagranicznych – wskazana kara może w takich przypadkach sięgnąć 200 proc. należnego podatku.

W najbardziej skrajnych sprawach dotyczących poważnego uchylania się od opodatkowania HMRC może wszcząć postępowanie karne, które może zakończyć się nawet karą pozbawienia wolności.

Zagraniczne giełdy nie zapewnią anonimowości

Od marca 2027 roku zacznie działać ważny mechanizm międzynarodowej wymiany informacji. Platformy kryptowalutowe działające w 52 zagranicznych jurysdykcjach mają automatycznie przekazywać HMRC dane dotyczące transakcji swoich klientów.

Wśród wymienionych jurysdykcji znajdują się m.in. Kajmany, Wyspy Normandzkie, Irlandia oraz Liechtenstein.

Brytyjskie władze szacują, że nowe uprawnienia i dostęp do danych mogą przynieść do 2030 roku nawet 315 mln GBP z wcześniej niezapłaconych podatków.

Neela Chauhan oceniła, że po uzyskaniu przez HMRC dostępu do międzynarodowych danych prowadzenie dochodzeń dotyczących inwestorów kryptowalutowych będzie jak „strzelanie do ryb w beczce”, czyli stanie się dla urzędników wyjątkowo łatwe.

Co zrobić po otrzymaniu listu od HMRC?

Pierwszym krokiem powinno być zebranie pełnej historii transakcji ze wszystkich giełd i platform kryptowalutowych, z których dana osoba korzystała. Następnie trzeba ustalić, czy poszczególne operacje powodowały powstanie obowiązku podatkowego oraz czy wcześniejsze rozliczenia były prawidłowe.

Przy dużej liczbie transakcji pomocne może być specjalistyczne oprogramowanie podatkowe, a w bardziej skomplikowanych przypadkach również konsultacja z księgowym lub doradcą.

Znaczenie może mieć również moment zgłoszenia błędu. Jeżeli podatnik sam przekaże HMRC wszystkie informacje przed rozpoczęciem formalnego dochodzenia, czyli dokona dobrowolnego ujawnienia, może liczyć na znacznie niższą karę niż w sytuacji, gdy nieprawidłowości najpierw wykryje urząd.