Wiadomości

DWP sprawdzi konta osób pobierających świadczenia. Są nowe zasady dla banków

Nowe uprawnienia DWP obejmą Universal Credit, Pension Credit i ESA. Banki mają zgłaszać wybrane sygnały, nie historię wydatków.

Departament Pracy i Emerytur opublikował wytyczne dotyczące nowych uprawnień do weryfikowania prawa do świadczeń.

Zmiany dotyczą Wielkiej Brytanii i mają być częścią szerszej walki rządu z oszustwami oraz błędami w systemie socjalnym.

Nowe przepisy pozwolą DWP zwracać się do banków i instytucji finansowych o sprawdzanie określonych informacji związanych z kontami osób pobierających wybrane świadczenia. Nie oznacza to jednak pełnego wglądu w zakupy, przelewy czy codzienne wydatki.

Na początku system ma objąć osoby pobierające Universal Credit, Pension Credit oraz Employment and Support Allowance, czyli ESA. DWP podkreśla, że celem jest wykrywanie nieprawidłowych wypłat spowodowanych oszustwem, błędem osoby pobierającej świadczenie albo błędem urzędowym.

Banki mają szukać określonych sygnałów, a nie śledzić zakupy

Nowy system działa pod nazwą Eligibility Verification Measure, w skrócie EVM. W praktyce banki mogą otrzymywać od DWP tzw. Eligibility Verification Notices, czyli zawiadomienia z kryteriami, które mają zostać sprawdzone w ich systemach.

Chodzi o tzw. „wskaźniki kwalifikowalności”, czyli konkretne sygnały powiązane z zasadami przyznawania świadczeń. Dla Universal Credit jednym z takich sygnałów może być przekroczenie limitu oszczędności.

W przypadku Universal Credit górny limit kapitału wynosi 16 000 GBP. Jeśli konto osoby pobierającej świadczenie przekracza taki próg, bank może zostać zobowiązany do oznaczenia tego jako informacji wymagającej dalszej weryfikacji.

Wytyczne wskazują też na inny możliwy obszar kontroli. DWP może prosić banki o informacje, które sugerują, że osoba pobierająca świadczenie spędzała za granicą więcej czasu, niż pozwalają na to przepisy dotyczące danego zasiłku.

Czego banki nie mogą przekazywać DWP

Najważniejsza część nowych wytycznych dotyczy ograniczeń. DWP nie będzie mogło otrzymywać historii transakcji ani informacji o tym, na co dana osoba wydaje pieniądze.

To oznacza, że urzędnicy nie mają otrzymywać danych o sklepach, miejscach zakupów, pojedynczych płatnościach czy codziennych nawykach finansowych. Banki nie będą też mogły przekazywać informacji należących do tzw. danych szczególnej kategorii.

DWP wskazuje, że instytucje finansowe nie mogą udostępniać:

historii transakcji,
informacji o wydatkach,
wyciągów bankowych,
danych szczególnej kategorii, w tym informacji o poglądach politycznych, religii, pochodzeniu etnicznym czy zdrowiu.

W wytycznych zapisano: „DWP ma prawny zakaz udostępniania danych osobowych instytucjom finansowym w ramach tego uprawnienia oraz zakaz żądania informacji o transakcjach i danych szczególnej kategorii”.

Dokument wyjaśnia również, że DWP nie może poprosić banku o wyszukanie konkretnej osoby pobierającej świadczenia z imienia i nazwiska. Banki mają stosować kryteria w swoich systemach i zwracać tylko ograniczone informacje, jeśli konto spełnia określony wskaźnik.

Jakie dane mogą trafić do DWP

Jeżeli konto spełni kryteria wskazane w zawiadomieniu, bank może przekazać DWP ograniczony zestaw informacji. Mogą to być dane konta, imiona i nazwiska oraz daty urodzenia osób powiązanych z rachunkiem.

Instytucja finansowa może też przekazać informację wyjaśniającą, dlaczego konto zostało oznaczone. Przykładem może być potwierdzenie, że oszczędności przekroczyły określony próg albo że konto było konsekwentnie używane poza Wielką Brytanią.

DWP zaznacza, że sama informacja z banku nie oznacza automatycznie, że dana osoba zrobiła coś złego. Nie jest to też równoznaczne z natychmiastowym wstrzymaniem lub obniżeniem świadczenia.

W kodeksie zapisano: „Żadne decyzje dotyczące prawa do świadczenia nie będą podejmowane automatycznie wyłącznie na podstawie tych informacji”.

Co to oznacza dla emerytów i osób pobierających zasiłki

Dla osób pobierających Pension Credit nowe przepisy są istotne, ponieważ świadczenie to trafia do części emerytów o niższych dochodach. DWP chce sprawdzać, czy informacje dotyczące prawa do świadczenia nadal odpowiadają zasadom programu.

W przypadku osób pobierających Universal Credit kluczowy może być limit oszczędności. Jeżeli kapitał przekracza próg przewidziany w przepisach, DWP może uznać, że potrzebne są dalsze działania sprawdzające.

Osoby pobierające ESA również znajdą się w pierwszej grupie objętej nowym systemem. Na tym etapie DWP zapowiada jednak, że dane z banków mają być tylko jednym z elementów sprawy, a nie samodzielną podstawą decyzji.

Zobacz też:

Departament ma porównywać informacje otrzymane od instytucji finansowych z innymi danymi, które już posiada w sprawie danego świadczenia. Dopiero wtedy ma zapadać decyzja, czy potrzebna jest dalsza kontrola.

Nowe uprawnienia ruszą najpierw w ograniczonej skali

DWP zapowiada etap „Test and Learn”, czyli próbne wdrożenie z udziałem niewielkiej liczby instytucji finansowych. Dopiero po tej fazie system ma być rozszerzany.

W czasie pilotażu departament chce sprawdzić, jak dokładnie działa nowy mechanizm, jak wiarygodne są przekazywane dane oraz czy zabezpieczenia działają zgodnie z założeniami. To ważne, bo przepisy dotyczą bardzo wrażliwego obszaru: kont bankowych osób pobierających świadczenia.

Rząd uzasadnia zmiany skalą nadpłat w systemie socjalnym. Według szacunków DWP oszustwa i błędy w świadczeniach doprowadziły w roku finansowym 2025/26 do nadpłat w wysokości 9,6 mld GBP.

Nowe przepisy mają więc ograniczać zarówno celowe nadużycia, jak i sytuacje, w których osoba pobiera świadczenie w zbyt wysokiej kwocie przez błąd lub nieaktualne dane. DWP argumentuje też, że wcześniejsze wykrycie problemu może zapobiec narastaniu dużych nadpłat, które później trzeba zwracać.

Data utworzenia: środa, 01 lipca 2026 14:27 - Adam Bham (Adam Szmulewski)

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca! Zachęcamy do odwiedzenia naszego Facebooka, Twittera i YouTube. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.