DWP ogłasza nowe kontrole kont bankowych w Wielkiej Brytanii. Banki będą zgłaszać „czerwone flagi”

Nowe przepisy w Wielkiej Brytanii obejmą osoby pobierające Universal Credit, Pension Credit i ESA. DWP wyjaśnił, jakie dane będą mogły przekazywać banki.

Osoby pobierające niektóre świadczenia w Wielkiej Brytanii zostaną objęte nowym systemem weryfikacji informacji znajdujących się na ich kontach bankowych.

Department for Work and Pensions (DWP) opublikował ostateczny kodeks postępowania dotyczący nowych uprawnień.

Zmiany wzbudzają zainteresowanie przede wszystkim ze względu na zakres informacji, jakie banki będą mogły przekazywać urzędnikom. Przepisy wprowadzają jednak istotne ograniczenia i nie oznaczają, że DWP otrzyma swobodny dostęp do rachunków osób pobierających świadczenia.

Urzędnicy nie będą mogli sprawdzać, gdzie dana osoba robi zakupy ani na co wydaje pieniądze. Banki mają natomiast wyszukiwać rachunki spełniające określone przez DWP kryteria.

Nowe rozwiązanie nosi nazwę Eligibility Verification Measure i ma pomóc w wykrywaniu świadczeń, które mogły zostać wypłacone nieprawidłowo.

Banki będą sprawdzać konta według kryteriów DWP

DWP będzie mógł wystawić bankowi lub innej instytucji finansowej tzw. Eligibility Verification Notice (EVN). Dokument będzie określał wskaźniki kwalifikacyjne, według których instytucja ma sprawdzić posiadane przez siebie informacje.

Bank wykorzysta więc dane, które już posiada, aby ustalić, czy konkretne rachunki odpowiadają kryteriom zawartym w EVN. Jeżeli zostanie znalezione dopasowanie, określone informacje będą mogły zostać przekazane do DWP.

System ma działać w przeciwnym kierunku – to instytucja finansowa, na podstawie własnych danych, będzie identyfikowała rachunki odpowiadające wskaźnikom określonym w zawiadomieniu.

DWP nie zobaczy, gdzie świadczeniobiorca wydaje pieniądze

Oznacza to, że DWP nie uzyska dzięki nowemu mechanizmowi informacji pokazujących, co dana osoba kupiła ani gdzie wydała swoje pieniądze. Nowe uprawnienia nie zapewniają również urzędnikom bezpośredniego dostępu do kont bankowych świadczeniobiorców.

Sam DWP również podlega ograniczeniom. Przy wystawianiu EVN urząd nie może przekazywać bankom danych osobowych świadczeniobiorców.

Kodeks postępowania wskazuje ponadto, że informacje dostarczane przez instytucje finansowe muszą być przesyłane w bezpieczny sposób. Same zawiadomienia EVN mają być wydawane przede wszystkim elektronicznie.

„Czerwona flaga” nie oznacza automatycznego wstrzymania świadczenia

Według DWP Eligibility Verification Measure ma służyć do identyfikowania potencjalnych nieprawidłowych płatności, a nie do samodzielnego rozstrzygania, czy dana osoba spełnia warunki otrzymywania świadczenia.

Po pojawieniu się takiego sygnału potrzebna będzie dalsza weryfikacja. Informacje znajdujące się w banku mogą bowiem wyglądać na niezgodne z zasadami świadczenia, mimo że istnieje dla nich zgodne z prawem wyjaśnienie.

Pracownicy DWP będą więc musieli zbadać indywidualną sytuację świadczeniobiorcy przed podjęciem decyzji.

Co może się wydarzyć po zgłoszeniu rachunku przez bank?

Samo dopasowanie informacji nie wystarczy do stwierdzenia nadpłaty. Dopiero dalsze sprawdzenie okoliczności może doprowadzić do podjęcia decyzji dotyczącej świadczenia.

W zależności od wyniku postępowania istniejące procedury DWP mogą ostatecznie prowadzić między innymi do zmiany decyzji dotyczącej świadczenia lub zawieszenia wypłat.

Nowy mechanizm nie jest więc systemem, w którym bank sam decyduje o prawie klienta do Universal Credit, Pension Credit czy ESA. Jego zadaniem jest wskazanie informacji, które mogą wymagać dodatkowej kontroli ze strony urzędu.

Nowe uprawnienia wynikają z ustawy przyjętej w 2025 roku

DWP wskazuje, że szerszy pakiet nowych rozwiązań ma pomagać w walce z oszustwami oraz błędami w brytyjskim systemie świadczeń. Jednocześnie przepisy przewidują zabezpieczenia regulujące sposób pozyskiwania i wykorzystywania informacji.

Publikacja ostatecznego Code of Practice po przeprowadzonych konsultacjach otwiera drogę do rozpoczęcia korzystania przez DWP z Eligibility Verification Measure.

Szczegółową analizę nowych zasad przygotowała również Ruby Sullivan, doradczyni ds. praw socjalnych w Child Poverty Action Group. Organizacja zwraca uwagę, że wykrycie rachunku przez system jest dopiero początkiem ewentualnej weryfikacji, a nie decyzją o odebraniu lub zawieszeniu świadczenia.